ЫНТЫМАҒЫ ЖАРАСЫП, ЫРЫСЫ ЕСЕЛЕНУДЕ

Байтақ жеріміз, көшпелі өркениетіміз, ата-салт дәстүріміз, ел тәуелсіздігін қорғаған қайраткерлеріміз, құлашын әлемге сермеген мәдениетіміз, тіліміз бен діліміз халық мұратының асылы, інжу маржаны мен ұлттық мақтанышы.
Егеменді еліміздің әлеуметтік-экономикалық тұрғыда алға басып, түрлі ғылыми, мәдени салаларының өркендеп дамуына, қалыптасу үрдісіне ұзақ жылдар бойы ғалымдардың, әр алуан салада еңбек ететін, Қазақстанда тұратын ұлт өкілдерінің белгілі бір дәрежеде үлес қосып, өзіндік сара жол – соқпағын қалыптастырғандығы баршамызға аян. Халқымыздың үлкен тарихы отбасынан, туған жердің тарихынан бастау алады. Кең байтақ Қазақстанымыздың әр түрлі шалғай жатқан аймақтарынан елін, жерін танытатын немесе сол мекенде елеулі еңбек етіп, тумаса да туған төл перзентіндей болған азаматтар сол өлкенің мақтанышы болатыны дәлелдеуді қажетсінбейтін құбылыс. Ендеше, еліміздің төл тарихында өзіндік орны бар ауданымыздың экономикасының өрлеп, бюджеттік түсімдердің ұлғаюы, денсаулық сақтау, білім беру, мәдениет және әлеуметтік салаларда оң өзгерістердің орын алуы ауданда тұратын қырықтан аса ұлт пен ұлыс өкілдерінің тату тәтті тірлігінің арқасында баянды болуда.

Ауданда этно-мәдени бірлестіктер және конфессиялар арасында тиімді әрі сындарлы қарым-қатынас орнаған. Этно-мәдени бірлестіктермен жұмысты ұйымдастыру Қазақстан Республикасының Конституциясын, «Қоғамдық бірлестіктер» туралы, 2008 жылғы 20 қазандағы №70 “Қазақстан халқы Ассамблеясы туралы” Заңдарды және т.б. нормативтік құжаттарды басшылыққа ала отырып, жүзеге асырылуда.

Ауданда халық саны 154100-ді құрайды оның ішінде қазағы – 88500, орыстар – 42050, ұйғыр – 2547, украин – 1807, күрд – 4588, түріктер – 2355, әзірбайжандар 2845, басқа ұлт өкілдері – 9408.

Іле ауданында қазіргі кезде төрт этно-мәдени бірлестік жұмыс істейді. Атап айтар болсақ, олар: Қазақстан Республикасы кәрістер ассоциациясының Іле аудандық өкілеттігі. Жетекшісі «Бизнес центр косалтинг» ЖШС-директоры Пак Лариса Сергеевна, ҰМО мүшелерінің саны – 14.

Славян этно-мәдени бірлестігі: Жетекшісі №17 орта мектебінің директоры Гасанова Лилия Ивановна. Құрамы – 22 адамнан тұрады.

«Просвита Жетісу» украин этно-мәдени бірлестігі қоғамдық бірлестігінің Іле аудандық филиалы. Жетекшісі «Луч» дизайн агенттігінің директоры Стадничук Денис Иванович. Мүшелерінің құрамы – 14. «Қазақстандағы ұйғырлардың Республикалық мәдени орталығы» қоғамдық бірлестігінің филиалы. Жетекшісі Бакиева Магриса. 2003 жылы 25 шілдеде тіркелген. Құрамы – 14 адамнан тұрады.

Ауданда этно-мәдени бірлестіктермен және де аудан тұрғындарымен 2010 жылдың бірінші І-жартыжылдығында 24 кездесу, 13 дөңгелек үстел, 7 пікір сайыс өткізілді. Елді мекендерде 12 билборд, 14 ұран халықтар достығына арналған. Баспасөз ақпарат құралдарында 5 мақала жарық көрсе, «Жетісу», телеканалынан 2 хабар берілді.

Этно-мәдени бірлестіктермен жұмыс жасау барысында олардың есеп беру-сайлау жиналыстары өткізіліп, ұлттық мерекелік шаралар өткізу тәртібі келісіліп дайындаланады. Аудандағы этно-мәдени бірлестіктер аудан көлемінде өткізілетін барлық қоғамдық саяси іс шараларға белсенді қатысады.
«Игілік басы ынтымақ, ынтымақты елде күншуақ» дегендей, Іле өңірінің тұрғындары әр мерекені әр ұлт өкілдерімен туған бауырындай бірлесіп қарсы алады. Атап айтар болсақ, 8 наурыз Халықаралық әйелдер күні, 22 Наурыз мерекесін өткізуде аудандағы украин, славян, ұйғыр, корей этно-мәдени бірлестіктері өз салт-дәстүрлерінен көріністер көрсетіп, ұлттық тағамдарымен мерекелік дастархандарын ұйымдастырып, қолөнер көрмелерін жасады. ҚР Президентінің «Жаңа онжылдық – жаңа экономикалық өрлеу – Қазақстанның жаңа мүмкіндіктері» атты Жолдауына байланысты аудандық кітапханада «Елбасы Жолдауына этно-мәдени бірлестіктерінің үлесі» атты дөңгелек үстел өткізіліп, Қазақстанның өсіп-өркендеуіне, экономикасының дамуы, ұлтаралық татулықтағы этно-мәдени бірлестіктердің бірлесіп атқаратын істері жайында сөз қозғалды.

Сонымен қатар ауданымызда «Прогресс» политехникалық колледжі студенттерінің «Достық» клубы жұмыс істеуде. Мақсаты – колледждегі әртүрлі ұлт студенттерінің туысқандығын, достық қарым-қатынасын, келісім дәрежесінде біріктіру, Қазақстандық елжандылықты насихаттау. Сондай-ақ Жетіген, Боралдай, Энергетик кенттік округтерінде «Қазақстан достық пен ұлтаралық қарым- қатынастың үлгісі», «Менің елім – Қазақстан», «Ұлттар достығы тәуелсіздіктің жарқын көрінісі», «Елбасы Жолдауындағы ішкі саяси тұрақтылықтың басты көзі – ұлттар бірлігінде», «Әрқашан күн сөнбесін» атты тақырыптарда конференциялар мен дөңгелек үстелдер өткізілді. Атаулы шараларда Қазақстандық елжандылық, мемлекеттік тіл мәселесі, ұлттық қауіпсіздік, Елбасы Жолдауындағы ұлт мәселесі, халықтар достығы туралы ойлар бөлісіп, атқаратын жұмыстары белгіленді.

Өтеген батыр кенті №7 орта мектебінде Украин халқының ақыны, суретші Тарас Шевченконың туғанына 196 жыл толуы мерекесіне орай шығармашылық кездесу өтті. Онда қазақстандықтар алдындағы ендігі мақсат – этностық ерекшеліктерді негізге ала отырып, ортақ азаматтық ұстанымдарды қалыптастыру, өскелең ұрпақ бойына Отан, туған жер сияқты мағынасы терең ұғымдарды сіңіру, ортақ тарихи, мәдени құндылықтарды дамыту екендігі айтылды. Шара барысында «Прогресс» политехникалық колледжінің студенттері ұлтаралық татулық, достық, бірлік жайында әндер айтып, өз өнерлерін ортаға салды.

Сонымен қатар 22 наурыз қарсаңында «Қазақстан ұлтаралық және конфессияаралық қарым-қатынастың үздік үлгісі» атты кездесу өткізілді. Оған этно-мәдени бірлестіктердің жетекшілері, мүшелері, әр ұлт өкілдерінен 150 адам қатысты. Кездесуде аудан әкімінің орынбасары Е.Тұрымбетов, Ішкі саясат бөлімінің бастығы С.Жарқынбеков, украин этно-мәдени бірлестігінің жетекшісі Н.Дуростар өз ойларын ортаға салды. Кездесудің мақсаты – конституциялық мәртебесі бар қоғамдық құрылымның ел дамуына, мемлекетіміздегі тұрақтылық пен бейбітшіліктің орын алып отырған үлесін арттыру, ұлтаралық қарым-қатынасты нығайту, бейбітшілікті қалыптастыру.

Аудандық кітапханада 20 наурыз күні ЭМБ жетекшілері, жастардың, ардагерлер кеңесінің қатысуымен «Наурыздың келуі жақсылықтың енуі» атты кездесу өткізілді. Кездесу барысында келген қонақтарға қазақ халқының ұмыт бола бастаған салт-дәстүрлері – «Селт еткізер», «Ұйқыашар», «Наурызша» т.б үлгілері насихатталды.

22 наурыз күні ауданның барлық елді-мекенінде мерекеге арналып қазақ үйлер тігіліп, «Наурыз думан!» атты тақырыппен мерекелік жиын, театрландырылған қойылым, мерекелік концерт, қайырымдылық ас, мерекелік сауда-саттық, спорт ойыны түрлерінен жарыстар, мерекелік би кеші ұйымдастырылып, Наурыз мерекесі жоғарғы деңгейінде өткізілді. Сонымен қатар Наурыз мерекесінде аудандағы украин, славян, ұйғыр, корей этномәдени бірлестіктері, түрік, күрд диаспоралары өз өнерлерін ортаға салып, ұлттық тағамдары мен мерекелік дастархандарын жайып, қолөнер көрмелерін ұйымдастырды.

Бірінші мамыр мейрамы күні де ауданның орталық алаңында «Қазақстан – татулықтың, достықтың, бірліктің үлгісі» тақырыбымен салтанатты шеру ұйымдастырылып театрландырылған көрініс, мерекелік концерт, спорт ойындардан жарыс, өткізіліп ұлттық-мәдени орталықтың «Біз – бейбітшілікті қолдаймыз» тақырыбында көрме, мәдени шарасы мен қайырымдылық акциясы өтті. Аталған шараға соғыс, еңбек ардагерлері, ауданның құрметті азаматтары қатысып, көпшілік қауымға мерекелік тілектерін жолдады.

Осындай мазмұнды шаралар 11 ауыл, кент округтерінде кеңінен аталып өтті.
Ауданда тұратын әр ұлт өкілдерінің арасында екі рет салаунама жүргізілді. Оның қорытындысында сұралған 300 респонденттің 93 пайызы бір-біріне деген алакөзділігі жоқ, 9 пайызы Елбасының саясатын қолдайтынын білдірсе, 81 пайызының әлеуметтік жағдайы жақсы деңгейде, 79 пайызы жұмыспен қамтылған.

Ауданда ұлт өкілдері осылайша қоғамдық шараларға белсенділікпен атсалысып, тәуелсіз мемлекетіміздің іргесінің берік болуы жолында ынтымағы жараса еңбек етіп, ел ырысын еслеуге өздерінің толымды үлесін қосуда.